Slaap en suiker

Zomergesprek met Richard

Heel blij ben ik met Sugarchallenge friend drs. Richard de Leth. Al vanaf de eerste dag dat Sugarchallenge bestaat is hij bij ons betrokken en regelmatig heeft hij geholpen met wijze raad en daad. Richard is niet alleen een fijn mens, maar bovenal een enorm kundige en prettige collega waar ik ook nog steeds veel van leer. Met Richard had ik het over slaap en suiker en de gevolgen van suiker op je dag en nachtritme. Een interessant gesprek:

Wie is Richard de Leth?

Richard had als middelbare scholier de droom om huisarts te worden. Hij is medicijnen gaan studeren en heeft in 2007 zijn bul behaald. Al tijdens zijn co-schappen in het VU in Amsterdam heeft hij besloten om zijn witte jas aan de wilgen te hangen. Iets dat eigenlijk nooit voorkwam, maar Richard liep vast in de medische praktijk en wilde het anders doen: ´Ik wist alles van het oplossen van symptomen, maar had het gevoel dat niemand bezig was met het oplossen van de oorzaak. Het bad stroomde over, we waren met z´n allen driftig aan het dweilen en niemand draaide de kraan dicht´.

Op 24 juli 2007 haalde hij daarom zijn kluis leeg, meldde zich af bij de informatiebalie van het VU (de receptioniste in opperste verbazing achterlatend) en volgde zijn hart. Vanuit zijn interesse voor andere kanten van gezondheid, planten, kruiden, yoga, oosterse geneeswijzen zag Richard lichaam en geest als eenheid en was zijn droom om de twee werelden te combineren en het lichaam als geheel te gaan benaderen.

sugarchallenge-carola_van_bemmelen-zomergesprek-richard_de_leth

´De huidige geneeskunde heeft gefloreerd in een tijd dat de bacteriële druk hoog was. Zeker met de komst van antibiotica is de dokter voor veel mensen een soort god geworden. Maar de omgeving is veranderd. We hebben veel minder last van bacteriën en juist veel meer last van allerlei chronische welvaartsziekten en daarvoor helpt een pil vaak niet. Ik wist alles over ziekte, lijden, dood, maar niets over hoe je mensen gezond houdt en zorgt dat ze sterker worden en gelukkig oud worden. Ik heb de weg van mijn hart gekozen en dat is de juiste keuze geweest. Nu kan ik echt impact maken en dingen toevoegen. Ik heb mijn eigen systeem gecreëerd.´

Met boeken (maar liefst 6 boeken heeft hij geschreven over OERsterk leven), lezingen, workshops, online-cursussen, masterclasses, een drie maanden programma op komst (start najaar 2017) en de opleiding tot oersterk coach die van start gaat in het najaar van 2018. Kijk gerust eens op zijn site: www.oersterk.nu

Hoe hangt slaap met zin in suiker samen?

Suiker zorgt uiteindelijk voor de aanmaak van het hormoon insuline in het lichaam. Insuline is een vrij dominant hormoon dat de aanmaak van veel andere, herstellende en vetverbrandende hormonen verstoort. Wanneer je lichaam een constant verhoogd insuline niveau heeft, zorgt dat uiteindelijk voor een verminderde aanmaak van het slaaphormoon melatonine. Hierdoor kun je moeilijker inslapen en slaap je vaak ook minder diep of ben je eerder wakker of tussentijds wakker.

Iedere keer als je eet, maakt je lichaam insuline aan. Afhankelijk van de zoete smaak van hetgeen je eet wordt bepaald hoeveel insuline het lichaam aanmaakt. Des te zoeter iets dus proeft, des te meer insuline wordt vrijgegeven. Daar komt bij dat je aan je lichaam vertelt dat het dag is wanneer je eet. Het wordt daardoor alerter en actiever. Terwijl je om te slapen juist rustiger moet worden. Pas vanuit rust en minder impulsen, maar ook duisternis, wordt melatonine aanmaak ´aangezet´. Een te hoog insulineniveau is dus niet bevorderlijk voor een goede nachtrust.

Hoe komt het dat je vaak honger hebt als je slecht of kort hebt geslapen?

Als je weinig slaapt, is je insuline niveau gedurende de dag 25-50% hoger. Een hoge insulinespiegel kan als gevolg hebben dat de weefsels insulineresistent worden en daardoor minder glucose op kunnen nemen. Je hebt dan misschien wel voldoende glucose in je bloed, maar het wordt niet meer opgenomen in de cellen. Hetzelfde geldt voor de hersenen. Ook de hersenen zullen minder glucose op kunnen nemen. Je hersenen denken daardoor dat je sterft van de honger en gaan vragen om zoet. Op korte termijn voorzie je het brein daarmee wel van glucose, maar uiteindelijk is er een tekort op de langere termijn. Ook dit heeft weer invloed op de aanmaak van voldoende slaaphormoon.

Lenen van de toekomst

Je hebt een prachtige blog geschreven over de link tussen slaap en overgewicht waarin je het hebt over lenen van de toekomst. Kun je dat uitleggen?

De nacht is een heel belangrijke periode voor het lichaam. In de nacht herstelt en reinigt je lichaam zich. Je kunt het vergelijken met een mobiel die gedurende de dag leegloopt en in de nacht aan de oplader moet. Hetzelfde geldt voor je lichaam:

Overdag bouw je gifstoffen op en ´s- nachts voer je ze af. Overdag beschadigen je cellen en in de nacht worden ze gerepareerd (ze worden weer sterker gemaakt en opgebouwd). Als je in de nacht niet goed kunt herstellen en reinigen doordat je te kort, te ondiep of te weinig slaapt, dan zal je lichaam sneller slijten en beschadigen. Je gebruikt hierdoor grondstoffen die je eigenlijk had gereserveerd voor over 10 jaar en leent dus goede dagen van over 15-20 jaar. Dat we dit massaal doen is te zien aan het feit dat de kwaliteit van leven neemt enorm afneemt. Vrouwen worden gemiddeld al vanaf 42 jaar chronisch ziek en mannen vanaf 48 jaar. Terwijl we eigenlijk met gemak en zonder problemen 85 zouden moeten kunnen worden. We hebben dus de tweede helft van ons leven eigenlijk al verbruikt omdat de basisbehoeften van het lichaam niet goed zijn verzorgd. Je denkt dat het OK gaat, maar als je eerlijk gaat kijken is dat vaak helemaal niet het geval, met als gevolg dat je in het rood staat bij alle lichaamsvoorraden en meer energie uitgeeft dan je hebt. Op de langere termijn gaat dit leiden tot klachten en ziektes.

Waarom is het zo lastig om goed te slapen als je moe bent?

Slapen is een heel duur proces: het kost je lichaam veel grondstoffen. Vooral als je energie heel laag is, heb je deze grondstoffen vaak niet of minimaal beschikbaar. Hierdoor krijg je moeite met inslapen en doorslapen. Met name insulinereceptoren en de energiestofwisseling in de cel vragen veel energie. Wanneer je dus problemen hebt met je bloedsuikerspiegel (en een hoge insulinespiegel in je bloed hebt) wordt je energie uitgeput. Om het slaaphormoon melatonine aan te kunnen maken heb je onder andere de B-vitamines nodig. Maar juist die B-vitamines gebruikt het lichaam om suikers en granen te kunnen verwerken. En als ze gebruikt zijn voor de vertering van suikers, kunnen ze niet meer gebruikt worden voor de aanmaak van melatonine.

Hoe zorgt chronisch slaapgebrek voor gewichtstoename?

Als gezegd is je insulineniveau gedurende de dag 25-50% hoger wanneer je chronisch weinig slaapt. Hierdoor maak je meer vetcellen aan en sta je daarnaast geprogrammeerd op vetcellen aanmaken in plaats van vetcellen afbreken. Dit zorgt ervoor dat je meer zin krijgt in zoet en dat hetgeen je binnenkrijgt veel efficiënter richting vetopslag gaat dan naar het verbranden van koolhydraten. Hierdoor wordt je dus uiteindelijk dikker. In deze blog van Richard kun je daar meer over lezen.

Wat is de link tussen suiker, darmflora en slaap?

We hebben tien biljoen cellen in ons lichaam, maar tien keer meer (100 biljoen) darmbacteriën. Je zou dus kunnen zeggen dat onze gezondheid met name wordt bepaald door onze darmbacteriën. Het is dus zaak om goed voor je darmbacteriën te zorgen. Dit doe je onder andere in de vorm van het eten van prebiotica (vezels uit groenten en fruit), zo´n 500 gram groenten per dag is hiervoor minimaal nodig.

Helaas eten de meeste mensen met veel pijn en moeite misschien 200 gram groenten per dag en heel veel suikers en zetmeel waardoor de verhouding tussen de bacteriestammen in de darmflora verandert. Darmflorabacteriën praten met je hersenen en kunnen er bijvoorbeeld voor zorgen dat je gaat eten of slapen. Ook ongevoeligheid voor leptine (het honger- en verzadigingshormoon) en insuline kan vanuit de darmflora al worden bepaald. Als je vanuit je darmflora geprogrammeerd staat voor een disbalans van leptine en insuline, zal het slaaphormoon, maar ook je honger en verzadigingsmechanisme negatief beïnvloed worden. Hierdoor ervaar je minder diepe slaap en minder heling en herstel. Het microbioom is dan ook in veel gevallen echt het startpunt om vanuit te beginnen als je slecht slaapt.

Wat nou als je wel wilt slapen, maar last hebt van kinderen die uit bed komen of een partner die enorm snurkt?

Ook hier is het zaak om te gaan kijken naar de oorzaak. Waarom wordt je kind wakker en waarom snurkt je partner? Is er misschien te weinig zuurstof in de slaapkamer of eten ze nog veel suikers of andere ongezonde voeding. Is er iets waar het bang voor is, is het een spannende dag geweest? Ook hier kun je overdag al heel veel bij gaan sturen. En daarnaast is het zaak om je eigen ritme aan te gaan passen aan je verminderde slaap. Dus wellicht overdag een siësta houden of je tempo omlaag schroeven. En natuurlijk zorgen voor een goede voeding voor jezelf. Ook hier geldt dat acceptatie en overgave aan dat wat er nu is een belangrijke factor is. Je kunt in paniek raken omdat je te weinig slaapt, maar je kunt het ook bekijken vanuit zingeving en het fijn vinden dat je er nu kunt zijn voor je kinderen. Dat is zo mooi met dieren, die volgen hierin hun instinct en dat geeft rust. Wij gaan continu tegen bepaalde natuurwetten in en doen de natuur (onze natuur) daarin tekort. Uiteindelijk ervaren we daarvan de consequenties omdat we primair niet zorgen voor de basisbehoeften van lichaam en geest.

Wat is jouw boodschap als het gaat over gezondheid en energie?

De oermens had geen andere keuze. Geleid door het oerbrein is hij als het ware gecreëerd door zijn omgeving. In de huidige wereld is het levensgevaarlijk als we ons volledig laten leiden door ons oerbrein, toch is dat wat veel mensen nog steeds doen. Het is dus zaak om beter samen te gaan werken met ons mensbrein en vanuit daar andere keuzes te gaan maken zonder het oerbrein in de kou te laten staan. Start daarom met het allerkleinste stapje en beloon jezelf daarvoor. Kleine stapjes geven een groots effect. Als je alles vandaag wilt veranderen dan verandert het niets, te veel verandering is namelijk bedreigend voor het oerbrein. Laat het oerbrein dus meewerken door kleine stapjes te nemen. Of je nu te dik of te dun bent, je bent doodnormaal in een abnormale omgeving. Dus wees lief voor jezelf en geef jezelf af en toe een schouderklopje, maar start wel en begin vandaag.

3
Reageer op dit artikel

avatar
2 Comment threads
1 Thread replies
1 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
3 Comment authors
Marleen HoncoopAnnemarie ReindersWietse Recent comment authors
  Subscribe  
nieuwste oudste meest gestemd
Abonneren op
Wietse
Gast
Wietse

Ik volg momenteel de Summerschool en wat is ookndit weer een
Verrijking om te weten . Ik waardeer het dus tenzeerste dat jullie dit met ons delen en ik
Vind het fijn dat er kennis gedeeld wordt en collegialiteit is ! Dat maakt jullie h- eerlijke mensen ! Dank

Annemarie Reinders
Gast
Annemarie Reinders

Ik heb 3 maanden geleden de sugarchallenge gedaan en wat is er sindsdien veel verandert. Niet alleen de een gezond gewicht wat past bij mijn lichaam en de activiteiten maar ook helderheid van geest , fit voelen , beter slapen , mij gelukkiger voelen en dit ook uitstralen. Nu ik bovenstaande lees van Richard de Leth, vind ik het allemaal zo logisch klinken en hoop dat ik op een dag dit ook helder kan uitdragen naar andere belangstellenden die hun leven naar een hoger niveau willen brengen.
Dank jullie wel! Anne Reinders

Marleen Honcoop
Beheerder
Marleen Honcoop

Wat fijn Anne dat het zo goed gaat. En dat je ook zovele herkent in het interview met Richard